Temmuz 2026’da Ankara’nın ev sahipliğinde gerçekleştirilen tarihi NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi’nin yankıları sürerken, Türk-Amerikan ilişkilerinde kritik bir eşik olan F-35 ve S-400 düğümünün çözümüne yönelik Washington cephesinden son derece önemli açıklamalar geldi.
CBS News kanalında yayınlanan “Face the Nation” programına katılan ABD Temsilciler Meclisi İstihbarat Komitesi eski Başkanı Cumhuriyetçi Mike Turner, Türkiye’nin Rus menşeili S-400 hava savunma sistemi krizini çözerek F-35 Lightning II programına geri dönmesi için yürütülen müzakerelere ilişkin umut verici mesajlar verdi.
Turner, Ankara’da düzenlenen NATO Zirvesi çerçevesinde Amerikalı senatörler ve kongre üyelerinden oluşan heyetin Türk yetkililerle bir araya geldiğini doğruladı. Bu temaslar sırasında kendileriyle paylaşılan bilgilerin son derece pozitif olduğunu vurgulayan Turner, Türkiye’nin S-400 sisteminin yarattığı engeli aşmak amacıyla getirdiği çözüm önerilerine işaret etti.
🚨 ABD'DEN F-35 VE S-400 AÇIKLAMASI!
ABD Temsilciler Meclisi Üyesi Mike Turner:
💬 "Türkiye, S-400'lerin artık F-35 programına geri dönmelerinin önünde bir engel teşkil etmeyeceği bir konuma gelmek istiyor. Bize ne söylediklerini ifşa edemem ama duyduklarımız son derece umut… pic.twitter.com/TJbAEvhsgG
— SavunmaSanayiST.com (@SavunmaSanayiST) July 15, 2026
“S-400 Artık F-35 İçin Bir Engel Olmayacak”
Turner, CBS News sunucusu Margaret Brennan’a verdiği mülakatta şu ifadeleri kullandı:
“Türkiye, S-400 konusundaki yasal kısıtlamalarla (CAATSA) uyumlu bir formül üzerinde uzlaşmaya hazır olduğunun sinyalini verdi. Bu durum, S-400’ün Türkiye’nin F-35 programına geri dönüşünün önünde bir engel olmaktan çıkacağı bir pozisyon yaratacaktır. Bize sunulan ve şu an detaylarını tamamen açıklayamayacağım bilgiler çok umut verici. Heyette yer alan tüm senatörler, duyduklarımızın son derece vaat edici olduğu konusunda hemfikir.”
F-35 programından çıkarma kararının temelini oluşturan yasal düzenlemenin ilk yazarlarından biri olan Senatör Jeanne Shaheen’in de süreci desteklediğini belirten Turner, Türkiye’nin güçlü bir NATO müttefiki olarak önemine dikkat çekti. Turner, “Türkiye sadece F-35 kullanıcısı değil, aynı zamanda bu uçağın parçalarını üreten ana tedarikçilerden biriydi. Onların hem üretime hem de programa geri dönmesini yürekten destekliyorum,” dedi.
Diplomatik Trafik Hızlandı
Ankara kulislerinden sızan bilgilere göre, ABD Başkanı Donald Trump’ın savunma yaptırımlarını kaldırmak istediğini beyan etmesinin ardından formül arayışları hız kazandı. Kongre’nin ikna edilmesi için S-400 bataryalarının mülkiyetinin Türkiye’de kalması ancak sistemlerin üçüncü bir ülkeye (örneğin bir Körfez ülkesine) transfer edilmesi ya da ABD denetiminde aktif olmayan bir statüye getirilmesi gibi fikirler dile getiriliyor. S-400’ün Rusya’nın izniyle başka bir ülkeye satışı da yine dile getirilen formüller arasında yer alıyor.
Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov’un da Moskova ile Ankara arasında S-400’ün geleceğine ilişkin temasların sürdüğünü teyit etmesi, sürecin çok taraflı bir diplomasiyle yönetildiğini gösteriyor.
F-35 Lightning II Programı ve Türkiye’nin Rolü
Türkiye, müşterek taarruz uçağı F-35 Lightning II programının 9 ana ortağından biri konumundaydı. Türk savunma sanayii firmaları, uçağın gövde parçalarından iniş takımlarına, motor bileşenlerinden kokpit ekranlarına kadar 1000’den fazla kritik parçayı üretiyordu.
Programdan çıkarılmasına rağmen Türk firmalarının üretim kalitesi ve zamanında teslimat yetkinliği, Pentagon tarafından uzun süre “ikame edilemez” olarak nitelendirilmişti.
Türkiye’nin programa geri dönmesi durumunda, hem durdurulan 6 adet Türk F-35A uçağının teslimatı hem de tedarik zincirindeki üretim payının yeniden canlandırılması bekleniyor.
Kaynak: SavunmaSanayiST.com
