NATO, Ankara’da düzenlenen Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında hava ikmali, stratejik hava ulaştırma, istihbarat-gözetleme ve havadan erken ihbar kabiliyetlerini güçlendirecek üç önemli çok uluslu tedarik programını duyurdu.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, “(Made for NATO)” NATO için üretilen girişimi kapsamında açıklanan projelerin, İttifak’ın caydırıcılık ve savunma kapasitesini önemli ölçüde artıracağını belirtti.
İlk tedarik duyurusu, NATO‘nun Çok Uluslu Çok Rollü Tanker Uçak Filosu (MMF) kapsamında yapıldı.
Müttefik ülkeler, Çok Uluslu Çok Rollü Tanker Uçak Filosu (MMF) için 10’uncu Airbus A330 MRTT uçağının yakında teslim edileceğini duyurdu.
NATO’dan A400M ve A330 MRTT Tedariki!
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte:
“Bugün, birkaç Müttefik, Çok Uluslu Çok Rollü Tanker Uçak Filosu'na 10. Airbus A330 MRTT uçağının yakında gerçekleştirilecek olan teslimatını resmi olarak duyuruyor. Bu durum, bizi 12 uçaktan oluşan tam MRTT… pic.twitter.com/lbgFi7BpoS
— SavunmaSanayiST.com (@SavunmaSanayiST) July 7, 2026
Rutte, bu teslimatla birlikte NATO’nun toplam 12 uçaktan oluşacak tam tanker filosuna bir adım daha yaklaşacağını ifade etti.
A330 MRTT filosu; havada yakıt ikmali, stratejik personel ve yük taşımacılığı ile tıbbi tahliye görevlerinde kullanılacak ve NATO’nun müşterek hava harekât kabiliyetine önemli katkı sağlayacak.
NATO’dan A400M İçin Yeni Çok Uluslu Program
NATO Zirvesi’nde ayrıca Airbus A400M Atlas odaklı yeni bir çok uluslu iş birliği projesinin de başlatıldığı duyuruldu.
Rutte, A330 MRTT ve A400M filolarının birlikte NATO’ya dünya standartlarında stratejik hava ulaştırma ve havada yakıt ikmal kabiliyeti sağlayacağını belirterek, bu platformların İttifak’ın hızlı kuvvet intikali ve lojistik desteği açısından kritik rol oynayacağını vurguladı.
NATO ISR Gücüne Beş Adede Kadar Triton İHA
Zirvede açıklanan ikinci büyük tedarik programı ise NATO’nun istihbarat, gözetleme ve keşif (ISR) kapasitesine yönelik oldu.
İttifak, envanterine beş adede kadar MQ-4C Triton yüksek irtifa uzun havada kalışlı insansız hava aracını dahil edecek.
Rutte, Triton platformlarının gece-gündüz kesintisiz gözetleme yapabildiğini, geniş deniz alanlarını uzun süre boyunca izleyebildiğini ve özellikle deniz ulaştırma hatlarının korunması ile Kuzey Kutup Bölgesi’ndeki operasyonlarda önemli katkı sağlayacağını söyledi.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte:
“NATO'nun ISR gücüne beş adede kadar Triton yüksek irtifa, uzun havada kalış süreli insansız hava aracı ekliyoruz.
Bu ilave hava araçları, geniş deniz alanları üzerinde gece ve gündüz kesintisiz gözetleme sağlayacaktır. Yüksek irtifada uzun… pic.twitter.com/FpG3pwih9p
— SavunmaSanayiST.com (@SavunmaSanayiST) July 7, 2026
Yeni platformların NATO’nun tehditleri daha erken tespit etmesini ve durumsal farkındalığını önemli ölçüde artıracağını ifade eden Rutte, “Triton uçaklarını Northrop Grumman inşa ediyor; transatlantik sanayisi ise görev desteği, veri sistemleri ve altyapı üzerinde çalışıyor. Bu uçaklar gerçek anlamda ‘NATO’da Üretilen’ ürünlerdir ve Atlantik’in her iki yakasında da istihdam yaratmaktadır.” ifadelerini kullandı.
GlobalEye ile NATO’nun Yeni Havadan Erken İhbar Dönemi
NATO’nun üçüncü büyük tedarik programı ise havadan erken ihbar ve kontrol kabiliyetine yönelik oldu.
Müttefik ülkeler, mevcut Boeing E-3 Sentry filosunun yerini almak üzere 10 adede kadar Saab GlobalEye uçağının ortak tedarikini başlatacak.
Rutte, uzun yıllardır NATO’nun gökyüzündeki gözleri olarak görev yapan E-3 uçaklarının hizmet ömürlerinin sonuna yaklaştığını belirterek, GlobalEye platformunun NATO’nun önümüzdeki on yıllardaki havadan erken ihbar ve gözetleme görevlerinin temel unsuru olacağını söyledi.
E-3’ün Yerini GlobalEye Alıyor!
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte:
"Saab'ın GlobalEye sistemi, Havadan Erken İhbar ve Kontrol (AWACS)’ü yeni bir seviyeye taşıyor. NATO, onlarca yıldır gökyüzündeki gözlerimiz olan E-3 Havadan Erken Uyarı ve Kontrol sistemleri filosuna güvenmiştir.… pic.twitter.com/b9ZpaPU7E6
— SavunmaSanayiST.com (@SavunmaSanayiST) July 7, 2026
GlobalEye; hava, kara ve deniz hedeflerini aynı anda takip edebiliyor, dron sürülerini, balistik füzeleri ve seyir füzelerini tespit edip sınıflandırabiliyor. Böylece tek platform üzerinden kapsamlı bir operasyonel resim sunuyor.
Buna ilave olarak bazı müttefik ülkeler, kendi ulusal ihtiyaçları doğrultusunda GlobalEye benzeri havadan erken ihbar sistemlerinin ortak tedariki ve konuşlandırılması amacıyla yeni bir çok uluslu iş birliği projesi başlattı.
“NATO İçin Üretilen” Yaklaşımı Öne Çıkıyor
Rutte, açıklanan tüm projelerin NATO’nun yeni “NATO İçin Üretilen” yaklaşımının somut örnekleri olduğunu belirtti.
A330 MRTT ve A400M programlarının Avrupa sanayiisinin güçlü üretim altyapısını yansıttığını ifade eden Rutte, Triton ve GlobalEye projelerinin ise Avrupa, Kanada ve ABD savunma sanayiilerinin ortak katkısıyla geliştirilen gerçek anlamda transatlantik iş birliği programları olduğunu söyledi.
Kaynak: SavunmaSanayiST.com
